પરંપરાગત સાવર્ડો બ્રેડ (Sourdough) થી લઈને જગવિખ્યાત માર્ટીની સુધી અને અસંખ્ય મિશેલિન સ્ટાર ધરાવતા રેસ્ટોરન્ટ્સથી લઈને સ્થાનિક સ્વાદની અનોખી ઉજવણી સુધી આ શહેર હંમેશા સ્વાદિષ્ટ પ્રવાસમાં મોખરે રહ્યું છે.
1850 ના દાયકામાં ઇટાલિયન ઇમિગ્રન્ટ ડોમેનિકો `ડોમિંગો` ઘીરાડેલીએ પોતાની ચોકલેટ કંપની શરૂ કરી હતી.
સેન ફ્રાન્સિસ્કોના રેસ્ટોરન્ટ્સ અને શેફ લાંબા સમયથી એવી અવનવી વાનગીઓ બનાવી રહ્યા છે જેને વિશ્વભરના ફૂડ ક્રિટિક્સ અને ખાણીપીણીના શોખીનો તરફથી ખૂબ માન-સન્માન મળ્યું છે અને તેની પાછળ નક્કર કારણો પણ છે. પરંપરાગત સાવર્ડો બ્રેડ (Sourdough) થી લઈને જગવિખ્યાત માર્ટીની સુધી અને અસંખ્ય મિશેલિન સ્ટાર ધરાવતા રેસ્ટોરન્ટ્સથી લઈને સ્થાનિક સ્વાદની અનોખી ઉજવણી સુધી આ શહેર હંમેશા એક એવા સ્વાદિષ્ટ પ્રવાસમાં મોખરે રહ્યું છે જેનો અનુભવ દરેક પ્રવાસીએ જીવનમાં ઓછામાં ઓછો એક વાર તો લેવો જ જોઈએ!
રસપ્રદ વાત એ છે કે આઇરિશ કોફી આયર્લેન્ડમાં નહીં પણ સેન ફ્રાન્સિસ્કોમાં લોકપ્રિય થઈ હતી. અહીં બ્યુના વિસ્ટા કેફેના સહ-માલિક જેક કોપ્લર અને આંતરરાષ્ટ્રીય ટ્રાવેલ રાઈટર સ્ટેન્ટન ડેલાપ્લેને સાથે મળીને આયર્લેન્ડના એક એરપોર્ટ પર પીરસવામાં આવતી પ્રખ્યાત આઇરિશ કોફીનો સ્વાદ અહીં ફરીથી જીવંત કરવાનો પડકાર ઉપાડ્યો હતો. બંનેએ અનેક પ્રયોગો કર્યા અને અંતે ગરમ કોફી આઇરિશ વ્હિસ્કી અને વ્હિપ્ડ ક્રીમનું એક સચોટ મિશ્રણ તૈયાર કર્યું. આજે અહીં દરરોજ આશરે 2000 જેટલી આઇરિશ કોફી વેચાય છે!
બોડિન ફેક્ટરીના ગરમાગરમ `ચોડર` (Chowder) થી ભરેલા બ્રેડ બાઉલનો સ્વાદ લીધા વગર સેન ફ્રાન્સિસ્કોની સફર અધૂરી ગણાય. આ શહેરનો સૌથી જૂનો અને સતત ચાલતો વ્યવસાય છે જેની શરૂઆત 1849 માં ઇસિડોર બોડિન દ્વારા કરવામાં આવી હતી. ફિશરમેન્સ વ્હાર પર આવેલી તેમની ફ્લેગશિપ ફેક્ટરી માત્ર બ્રેડ બાઉલ્સ જ નહીં પણ બાળકો માટે પ્રાણીઓના આકારની અનોખી બ્રેડ પણ બનાવે છે.
મિશન ડિસ્ટ્રિક્ટના મિશન બુરિટો: મિશન સ્ટાઇલ બુરિટોની શરૂઆત સેન ફ્રાન્સિસ્કોના મિશન ડિસ્ટ્રિક્ટમાં થઈ હતી જ્યાં મધ્ય અમેરિકન સંસ્કૃતિનો ગાઢ પ્રભાવ જોવા મળે છે. તેના વિશાળ કદ માટે જાણીતા આ બુરિટોમાં વધારાના ચોખા અને ખાટી ક્રીમ (Sour cream) ગુઆકામોલ અને સાલ્સા જેવી અન્ય સ્વાદિષ્ટ સામગ્રીનો ઉપયોગ થાય છે. શહેરમાં સેંકડો ટાકેરિયા (Taquerias) આ પ્રકારના બુરિટો પીરસે છે. અસલી અનુભવ માટે એલ ફરોલીટો લા ટાકેરિયા અથવા ટાકેરિયા લા કુમ્બ્રેની મુલાકાત ચોક્કસ લેવી.
2008 માં શરૂ થયેલું આ આઈસ્ક્રીમ પાર્લર આજે સેન ફ્રાન્સિસ્કોની ઓળખ બની ગયું છે. અહીં સીઝન મુજબ ફ્રેશ સામગ્રી અને બિનપરંપરાગત ફ્લેવર્સ જેવા કે કેન્ડી કેપ મશરૂમ અને પીનટ બટર કરી પીરસવામાં આવે છે. જોકે તેમનો સૌથી વધુ વેચાતો આઈસ્ક્રીમ `સિક્રેટ બ્રેકફાસ્ટ` છે જે બર્બન વ્હિસ્કી અને કોર્નફ્લેક્સનું એક અનોખું મિશ્રણ છે.
એક જમાનામાં ફિશરમેન્સ વ્હાર ચાઇનીઝ અને ઇટાલિયન ઇમિગ્રન્ટ્સનું કાર્યસ્થળ હતું પણ આજે તે સીફૂડ પ્રેમીઓ માટે સ્વર્ગ સમાન છે. `ચિઓપિનો` (Cioppino) જે એક ઇટાલિયન અમેરિકન સીફૂડ સ્ટુ છે તે હવે ખૂબ જ લોકપ્રિય વાનગી છે. સેન ફ્રાન્સિસ્કો તેના શિયાળાના ડન્જેનેસ ક્રેબ અને ઓયસ્ટર્સ (Oysters) માટે પણ પ્રખ્યાત છે. ફિશરમેન્સ વ્હાર પર આવેલા ફૉગ હાર્બર ફિશ હાઉસના ઓયસ્ટર્સ ખાસ માણવા જેવા છે. અહીંના રેસ્ટોરન્ટ્સ આજે પણ સ્થાનિક માછીમારો પાસેથી જ તાજી માછલીઓ મેળવે છે જેના કારણે દરેક બાઈટમાં તાજગીનો અનુભવ થાય છે. ગોલ્ડન ગેટ બેકરીથી લઈને લાઈ હોંગ લાઉન્જ સુધી ચાઇનાટાઉનની ગલીઓ ડિમ સમ માટે શ્રેષ્ઠ છે. પરંપરાગત રીતે નાસ્તામાં ખવાતા ડિમ સમ એ નાની પેસ્ટ્રીઝ સ્ટીમ કરેલા ડમ્પલિંગ્સ અને શાકભાજીની વાનગીઓનું મિશ્રણ છે. અહીંના રેસ્ટોરન્ટ્સમાં ગ્રાહકોને ભીડભાડવાળા ટેબલો વચ્ચે જ ગરમાગરમ વાનગીઓ પીરસવામાં આવે છે અને સાથે ચાનો પણ આનંદ માણી શકાય છે.
માર્ટીનીની શોધ વાસ્તવમાં સેન ફ્રાન્સિસ્કોની ઓક્સિડેન્ટલ હોટલમાં થઈ હતી. જોકે 1906 ના ધરતીકંપમાં હોટલ નાશ પામતા નોર્થ બીચ આ કોકટેલ માટેનું નવું કેન્દ્ર બન્યું. ટોનીઝ પિઝા નેપોલેટાના અથવા ઓરિજિનલ જોઝમાં ભરપૂર ડિનર લીધા પછી ક્લાસિક સેન ફ્રાન્સિસ્કો કોકટેલનો આનંદ લેવો એક લ્હાવો છે. સેન ફ્રાન્સિસ્કોમાં માર્ટીની માટેનો પ્રેમ એટલો ઊંડો છે કે અહીં `માર્ટીની ટ્રેલ` પણ છે જ્યાં તમે ભવ્ય લાઉન્જથી લઈને ક્લાસિક હોટલ બાર્સમાં આ પીણાનો આનંદ માણી શકો છો.
નોર્થ બીચમાં કેફે ટ્રાયેસ્ટે 1950 ના દાયકાના `બીટ મૂવમેન્ટ` (Beat movement) નું મુખ્ય કેન્દ્ર હતું. અહીં જેક કેરુઆક અને એલન ગિન્સબર્ગ જેવી હસ્તીઓ બેસતી હતી. આજે પણ આ કોફી શોપની દીવાલો હોલીવુડ સાથેના તેના જોડાણની તસવીરોથી ભરેલી છે. કહેવાય છે કે ફ્રાન્સિસ ફોર્ડ કોપ્પોલાએ `ધ ગોડફાધર` ફિલ્મની સ્ક્રિપ્ટનો મોટો હિસ્સો અહીં જ લખ્યો હતો.
1850 ના દાયકામાં ઇટાલિયન ઇમિગ્રન્ટ ડોમેનિકો `ડોમિંગો` ઘીરાડેલીએ પોતાની ચોકલેટ કંપની શરૂ કરી હતી. 1960 માં ફેક્ટરી બીજે ખસેડાઈ ત્યારે સ્થાનિકોએ આ ઐતિહાસિક સ્થળને બચાવી તેને રિટેલ પ્લાઝામાં ફેરવી દીધું. આજે પણ મુલાકાતીઓ અહીં ચોકલેટ બનાવતા જૂના મશીનો જોઈ શકે છે અને સાથે સાથે ઘીરાડેલી મિલ્ક ચોકલેટ અને હોટ ફજ સન્ડેનો આનંદ માણી શકે છે.
ચાઇનાટાઉનમાં સ્થાયી થયેલું આ જાણીતું પોપ-અપ રેસ્ટોરન્ટ કેન્ટોનીઝ વાનગીઓ માટે પ્રખ્યાત છે. સેન ફ્રાન્સિસ્કોના નીડર શેફ ફ્રેન્કી હો અને માઈકલ લોંગ દ્વારા અહીં ક્લે પોટ મીલ્સ અને ફ્રાઈડ સ્ક્વેબ જેવી અવનવી વાનગીઓ પીરસવામાં આવે છે જે તેમના રાંધણ કળાના સ્વપ્નને નવી ઊંચાઈએ લઈ જાય છે. સેન ફ્રાન્સિસ્કો વિશ્વના પ્રીમિયર ડાઇનિંગ ડેસ્ટિનેશનમાંનું એક છે. અહીં અનેક મિશેલિન સ્ટાર રેસ્ટોરન્ટ્સ છે જે પરંપરાગત અને આધુનિક ફ્યુઝન મેનૂ પીરસે છે જેમાં ભારતીય સ્વાદનો પણ સમાવેશ થાય છે. `7 એડમ્સ` ના એલિવેટેડ ટેસ્ટિંગ મેનૂથી લઈને ત્રણ મિશેલિન સ્ટાર ધરાવતા `એટેલિયર ક્રેન` સુધી આ શહેર શ્રેષ્ઠ મિશેલિન રેસ્ટોરન્ટ્સની યાદી ધરાવે છે જે સેન ફ્રાન્સિસ્કોના ગતિશીલ ફૂડ કલ્ચરની સાબિતી છે.
