S Jaishankar on India-US relations: ભારતના વિદેશ મંત્રી જયશંકરે અમેરિકામાં આયોજિત એક કાર્યક્રમ દરમિયાન મહત્વપૂર્ણ નિવેદન આપ્યું…સરહદ પારના આતંકવાદ પર અમેરિકાની સહાનુભૂતિનો અભાવ દ્વિપક્ષીય સંબંધોમાં ખટાશ લાવી રહ્યો છે
કેન્દ્રીય વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરની ફાઇલ તસવીર
કેન્દ્રીય વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર (S. Jaishankar)એ ચેતવણી આપી છે કે સરહદ પારના આતંકવાદ અંગે ભારત (India)ની મુખ્ય ચિંતાઓ પ્રત્યે વોશિંગ્ટન (Washington)ની અપૂરતી સમજ અને સહાનુભૂતિનો અભાવ બંને દેશો વચ્ચેના દ્વિપક્ષીય સંબંધો પર દબાણ ઊભું કરી રહ્યો છે. સોમવારે ન્યુ યોર્ક (New York)માં `એશિયા સોસાયટી` (Asia Society)ના એક કાર્યક્રમમાં બોલતા જયશંકરે સુરક્ષા પ્રાયોરિટીઝને વ્યાપારિક મતભેદોની સાથે આજના સમયમાં ભારત-અમેરિકાના વ્યૂહાત્મક સંબંધોને (India-US Relations) અસર કરતા મુખ્ય ઘર્ષણના મુદ્દા તરીકે રજૂ કર્યા હતા.
મુખ્ય સુરક્ષા પ્રાથમિકતાઓને વ્યૂહાત્મક પરસ્પર સન્માનની જરૂરિયાત
ADVERTISEMENT
રાજદ્વારી નીતિઓમાં રહેલી ખામીઓની અસર વિગતવાર જણાવતા કેન્દ્રીય વિદેશ મંત્રી એસ જયશંકરે (S Jaishankar on India-US relations) ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે, નવી દિલ્હી (New Delhi) માટે સુરક્ષા એ નોન-નેગોશિયેબલ (તસુભાર સમાધાન ન થઈ શકે તેવી) પ્રાથમિકતા છે. તેમણે નોંધ્યું હતું કે જ્યારે એક મહત્વપૂર્ણ આંતરરાષ્ટ્રીય ભાગીદાર ભારતની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે મહત્વપૂર્ણ એવા મુદ્દાઓને સંપૂર્ણપણે સમજવામાં કે તેના પ્રત્યે સહાનુભૂતિ દર્શાવવામાં નિષ્ફળ જાય છે, ત્યારે તેની નકારાત્મક અસર દ્વિપક્ષીય સહયોગ પર પડવી સ્વાભાવિક છે.
ઇસ્લામાબાદ (Islamabad) દ્વારા રાજ્ય નીતિના એક હથિયાર તરીકે સરહદ પારના આતંકવાદના સતત ઉપયોગનો ઉલ્લેખ કરતા જયશંકરે કહ્યું, "કદાચ એવા ખૂબ ઓછા દેશો હશે કે જેમણે દાયકાઓ સુધી પોતાના પડોશી દેશ તરફથી એક સુઆયોજિત અને સભાન નીતિના ભાગરૂપે આ પ્રકારના આતંકવાદનો સામનો કરવો પડ્યો હોય, જેવો ભારતે કર્યો છે." તેમણે ઉમેર્યું હતું કે જો કોઈ મિત્ર દેશ આપણી મુખ્ય ચિંતાને પૂરેપૂરી ન સમજે અથવા તેના પ્રત્યે પૂરતી સહાનુભૂતિ ન દર્શાવે, તો તે સંબંધોમાં કુદરતી રીતે જ ગૂંચવણો ઊભી કરે છે.
વેપાર અને ઉર્જા ખરીદીના મતભેદોથી આગળ વધતો તણાવ
વિદેશ મંત્રીની આ ટિપ્પણીઓ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ (Donald Trump)ના નેતૃત્વ હેઠળ અમેરિકા (America) અને પાકિસ્તાન (Pakistan) વચ્ચે વધી રહેલી નિકટતા વચ્ચે ભારત-અમેરિકા ભાગીદારીમાં વધતી જટિલતાઓને રેખાંકિત કરે છે. જોકે બંને દેશો ટેરિફ, વેપારની શરતો અને રશિયા પાસેથી ભારત દ્વારા કરવામાં આવતી કાચા તેલની સતત ખરીદી જેવા અસ્તિત્વમાં રહેલા મતભેદોના ઉકેલ માટે કામ કરી રહ્યા છે, જયશંકરે ભાવિ વ્યૂહાત્મક સંબંધો માટે સુરક્ષા અંગેની માન્યતા અને સન્માનને સૌથી આગળ રાખ્યા છે.
અગાઉના અમેરિકી વહીવટીતંત્રો કે જેઓ આતંકવાદી જૂથોને આશ્રય આપવા બદલ પાકિસ્તાનની સંડોવણીનો સત્તાવાર રીતે સ્વીકાર કરતા હતા, તેની સરખામણીએ વર્તમાન રાજદ્વારી ફેરફારોએ ઇસ્લામાબાદને જવાબદાર ઠેરવવાની વોશિંગ્ટનની ઇચ્છાશક્તિ અંગે નવી દિલ્હીમાં ચિંતા જગાડી છે.
સંબંધોની સકારાત્મક દિશા અંગે ભારત વાસ્તવિકતાવાદી
આ મુખ્ય મતભેદોને ઉજાગર કરવા છતાં, જયશંકરે પુષ્ટિ કરી હતી કે ભારત યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથેની તેની વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને સકારાત્મક અને પ્રગતિશીલ દિશામાં આગળ વધારવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. જોકે, તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે બંને દેશોએ એવી મૂળભૂત પડકારો અંગે વાસ્તવિક બનવું જરૂરી છે જેનો સીધો સામનો કરીને ઉકેલ લાવવો જરૂરી છે.
સપ્તાહની શરૂઆતમાં યુનાઇટેડ નેશન્સ જનરલ એસેમ્બલી (UNGA) માં આપેલા પોતાના સંબોધનના મુદ્દાઓને પુનરાવર્તિત કરતા જયશંકરે રેખાંકિત કર્યું હતું કે ભારત સરહદ પારના આતંકવાદી ખતરાઓ સામે પોતાનો બચાવ કરવાના સાર્વભૌમ અધિકારનો સતત ઉપયોગ કરશે. તેમણે અંતમાં જણાવ્યું હતું કે વધુ સારા અને વધુ મજબૂત સંબંધોનો આધાર દરેક દેશના મહત્વપૂર્ણ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા હિતોની પરસ્પર માન્યતા પર રહેલો છે.
