21 November, 2026 09:05 PM IST | Mumbai | Gujarati Mid-day Online Correspondent
સંજય રાઉત (ફાઈલ તસવીર)
દાદર મેટ્રો સ્ટેશનનું નામ ચૈત્યભૂમિ રાખવાની પહેલ વચ્ચે, સંજય રાઉતે નાગપુરનું નામ દીક્ષાભૂમિ રાખવાની માંગ કરી છે. મુંબઈમાં દાદર મેટ્રો સ્ટેશનનું નામ ચૈત્યભૂમિ રાખવાની મહારાષ્ટ્ર સરકારની પહેલ વચ્ચે, શિવસેના (UBT) ના નેતા સંજય રાઉતે શુક્રવારે નાગપુરનું નામ દીક્ષાભૂમિ રાખવાની માંગ કરી હતી. પત્રકારો સાથે વાત કરતા રાઉતે કહ્યું કે આખો દેશ ડૉ. આંબેડકરનો આદર કરે છે અને તેમનામાં ઊંડી શ્રદ્ધા ધરાવે છે. બંધારણના મુખ્ય ઘડવૈયા ડૉ. બી.આર. આંબેડકરે ઓક્ટોબર 1956માં નાગપુરમાં તેમના અનુયાયીઓ સાથે બૌદ્ધ ધર્મ અપનાવ્યો હતો.
શિવસેના-ઉદ્ધવ બાળાસાહેબ ઠાકરે (શિવસેના-UBT) એ શુક્રવારે નાગપુરનું નામ `દીક્ષાભૂમિ` રાખવાની માંગ કરી હતી. મહારાષ્ટ્ર સરકાર દ્વારા મુંબઈના દાદર મેટ્રો સ્ટેશનનું નામ બદલીને "ચૈત્યભૂમિ" રાખવાના નિર્ણય વચ્ચે તેમની માંગણી આવી છે. બંધારણના ઘડવૈયા ડૉ. બી.આર. આંબેડકરે ઓક્ટોબર 1956માં નાગપુરમાં તેમના અનુયાયીઓ સાથે બૌદ્ધ ધર્મ અપનાવ્યો હતો. અહીં પત્રકારો સાથે વાત કરતા રાઉતે કહ્યું કે આખો દેશ ડૉ. આંબેડકરનો આદર કરે છે અને તેમનામાં ઊંડો વિશ્વાસ રાખે છે.
તેમણે કહ્યું, "દાદર ફક્ત એક સ્ટેશન છે. ડૉ. આંબેડકરને સૌથી મોટી શ્રદ્ધાંજલિ એ હશે કે નાગપુરનું નામ બદલીને "દીક્ષાભૂમિ" કરવામાં આવે." મુખ્યમંત્રીએ આ સંદર્ભમાં એક પ્રસ્તાવ લાવવો જોઈએ, અને અમે તેને સમર્થન આપીશું. ડૉ. આંબેડકરના જીવનમાં સામાજિક ક્રાંતિ નાગપુરની દીક્ષાભૂમિથી શરૂ થઈ હતી. જો આ મુદ્દે કોઈ વિવાદ ઊભો થાય છે, તો અમે સરકાર સાથે ઉભા રહીશું."
મહારાષ્ટ્રના મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસે તાજેતરમાં જાહેરાત કરી હતી કે જરૂરી પ્રક્રિયાઓ પૂર્ણ થયા પછી મુંબઈના દાદર મેટ્રો સ્ટેશનનું નામ બદલીને "ચૈત્યભૂમિ" કરવામાં આવશે. ડિસેમ્બર ૧૯૫૬માં આંબેડકરના મૃત્યુ પછી, મધ્ય મુંબઈના દાદર વિસ્તારમાં ચૈત્યભૂમિ ખાતે તેમના અગ્નિસંસ્કાર કરવામાં આવ્યા હતા. કૉંગ્રેસના નેતા વિજય વાડેટ્ટીવારે રાઉતની માંગને ટેકો આપ્યો હતો. તેમણે કહ્યું હતું કે, "(નાગપુરનું) નામ બદલીને દીક્ષાભૂમિ કરવું જોઈએ. દીક્ષાભૂમિ નામ બદલવામાં શું વાંધો છે?" વાડેટ્ટીવારે કહ્યું હતું કે ડૉ. આંબેડકરે બંધારણ એવી રીતે લખ્યું હતું કે કોઈ પણ સરમુખત્યાર દેશમાં લોકશાહીનો નાશ ન કરી શકે. તેમણે કહ્યું હતું કે દુનિયાભરના લોકો દીક્ષાભૂમિની મુલાકાત લે છે.
દરમિયાન, ભારતીય જનતા પાર્ટી (ભાજપ) ના મહારાષ્ટ્ર એકમના પ્રવક્તા, નવનાથ બાને કહ્યું હતું કે રાઉતે સૌ પ્રથમ દાદર મેટ્રો સ્ટેશનનું નામ બદલીને "ચૈત્યભૂમિ" કરવાના નિર્ણયનું સ્વાગત કરવું જોઈએ. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે શિવસેના (ઉબાથા) ના નેતાઓ દાદર મેટ્રો સ્ટેશનનું નામ બદલીને "ચૈત્યભૂમિ" કરવાની યોજનાનો વિરોધ કરવા માટે મહારાષ્ટ્ર નવનિર્માણ સેના (MNS) નો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. બાને કહ્યું, "તેઓ (રાઉત) ક્યારેય ચૈત્યભૂમિની મુલાકાત લેતા નથી અને ન તો તેઓ ડૉ. આંબેડકરના વિચારોનો પ્રચાર કરે છે. આવા લોકોને આ મુદ્દા પર બોલવાનો કોઈ અધિકાર છે." મહારાષ્ટ્ર સરકારના મંત્રી અને ભાજપના વરિષ્ઠ નેતા ચંદ્રશેખર બાવનકુલેએ કહ્યું કે નાગપુર દીક્ષાભૂમિ માટે જાણીતું છે. તેમણે કહ્યું, "જે કોઈ નાગપુર આવે છે તે ચોક્કસપણે દીક્ષાભૂમિની મુલાકાત લે છે."